Hayatta özgün örnekler vardır. Bireysel çıkarı düşünürken büyük felaketlerin geleceği hesaplanmaz. Konumuzla ilgili Güzel bir söylem şöyle: “Unutulmamalıdır ki; bir çivi bir nalı, bir nal bir atı, bir at bir yiğidi, bir yiğit bir vatanı kurtarır!”

*

Toplumlar bir anda çökmez, önce vidaları gevşer!

Rusya’nın ücra bir köyünde, rayların vidalarını sökerken yakalanan bir köylü sorgu odasındaydı.

Müfettiş: “Binlerce insanın canına kastettiğinin farkında mısın? Neden söküyorsun o vidaları?”

Köylü: “Sadece bir vida beyim… Oltama ağırlık yapması için lazım. Ben kimseye zarar vermem. Hem tüm köy böyle yapar; bir vidayı sökeriz, birini bırakırız. Fizik dersinde öğrendik, yük dağılır, tren devrilmez.”

Müfettiş: “Delilik bu! Muhtar görmüyor mu bunu?“

Köylü: “Görmez olur mu? Karakolun ve kendi evinin kilitlerini bile bu vidalardan yaptırdı. Bedava sonuçta…”

Müfettiş: “Peki ya maaşınızı artırsak? Vazgeçer misiniz bu hırsızlıktan?“

Köylü: “Mesele para değil beyim, mesele alışkanlık. Adaleti ve ahlakı çocukken öğretmezseniz; büyüdüğümüzde cebimiz para görse de biz o vidaları sökmeye devam ederiz.”

Müfettiş: “Bu cehaletten dehşete düşerek raporunu yazmak üzere başkente giden trene bindi. Camdan dışarıyı izlerken kendi kendine mırıldandı: “Bu sefalet bir gün felakete yol açacak…”

Tam o sırada ray kenarında elinde iki tane vida tutan küçük bir çocuk gördü. Çocuk gülümseyerek el sallıyordu. Müfettiş dehşetle bağırdı: “Treni durdurun!” Ama çok geçti. Kulakları sağır eden o metal çatırtısı duyuldu.

Çocuk ne fizik biliyordu ne de “bir söküp bir bırakma” kuralını… O sadece büyüklerinden gördüğünü yapmıştı; ama yan yana iki vidayı birden sökmüştü. Tren devrildi. Cehaletin ektiği tohum, adaletsizliğin suladığı toprakta dev bir felaket olarak biçilmişti.

Suç veya suçlu kim?

Asıl suçlu kim mi?

Cehaleti normalleştiren toplum,

Çıkarı ahlakın önüne koyan düzen,

“Bir şey olmaz” kültürü…

Ve yanlışa sessiz kalan herkes…

Çünkü bazı toplumlar bir anda çökmez.

Önce vidaları gevşer.

Alıntı-Anton Çehov

*

Felaket

Ne, bilmem kaç büyüklüğünde bir deprem
Ne, saatte bilmem kaç Km. hızla esen bir fırtına
Darmadağın ettin beni,
Kalmadı yıkılmayan bir yerim
Bir felaketsin sen ruhumda,
Dinmeyeceksin
Dalga dalga geliyor,
Hızla esiyor, yıkıyor, yakıyorsun
Güçlü bir kasırga, tayfun gibi
Sen;
Başıma gelen en güzel felaketsin
En büyük yangınımsın

İhsan DİNİBÜTÜN

*

Köşe yazımı özgün bir söylemle sonlandıralım:

“Ben umudumu insanlığı küçülten çıkar hesaplarına bağlamıyorum. Ben umudumu insanlığı yücelten duygulara bağlıyorum…”

–Bülent ECEVİT